X W celu dostosowania treści i usług dostępnych za pośrednictwem Platformy do potrzeb Użytkowników, Shopen sp. z o.o. (operator Platformy) może używać tzw. cookies, tj. danych informatycznych, zapisywanych przez przeglądarki internetowe zwykle w postaci niewielkich plików tekstowych, przechowywanych w urządzeniach przeznaczonych do przeglądania stron internetowych. Więcej: http://sklep.konserwatyzm.pl/moje-dane1/


Przeciągnij produkt do koszyka
Produkt został dodany do koszyka

Koszyk jest pusty, przeciągaj produkty

  • salazar.jpgsalazar.jpg

Myśl polityczna Reformacji i Kontrreformacji. Tom I. Rewolucja protestancka

Kod produktu: Myśl polityczna Reformacji i Kontrreformacji. Tom I. Rewolucja protestancka
Kategoria: Książki
Cena: 44.00 PLN
Dostawa od: 12.50 PLN
...
  • Ilość:



Dodaj do koszyka
dodaj do schowkadodaj do porównywarki

 

Adam Wielomski

Myśl polityczna Reformacji i Kontrreformacji. Tom I. Rewolucja protestancka

Tę książkę powinno się czytać jako ciąg dalszy Teokracji papieskiej 1073-1378. Razem z tym dziełem tworzy swoistą summę poświęconą polityce i władzy. Pokazuje, jak zmieniały się treści wypełniające te pojęcia, jak ewoluowało ich rozumienie. Czytelnik z łatwością odczyta kierunek tych zmian niezwykle szczegółowo i w interesujący sposób opisanych przez prof. Wielomskiego. Tym bardziej, że Teokracja papieska nie ogranicza się tylko do ram wyznaczonych przez tytułowe daty, ale omawia zagadnienie władzy właściwie od początku pojawienia się chrześcijaństwa i od momentu zetknięcia się tej doktryny z wierzeniami pogańskimi przede wszystkim ludów germańskich.
Możemy zatem powiedzieć, że problem władzy jest obecny od zarania naszej kultury i że w zasadzie od początku z władzą człowieka nad człowiekiem, nad grupą, społecznością ludzką był kłopot polegający na konieczności jakiegoś jej usprawiedliwienia, uwarunkowania podania racji dostatecznej przemocy, która władzy towarzyszy od zawsze.
W pierwszych wiekach chrześcijaństwa mieliśmy do czynienia z absorpcją przez tę doktrynę wierzeń, przekonań i tradycji pogańskiej a przede wszystkim łączenia tradycji antyku greckiego i rzymskiego z tradycją starotestamentalną. Władzę usprawiedliwiano Bożym Prawem. Władza pochodziła od Boga. Według świętego Pawła Apostoła była to kwestia oczywista. Władza była gwarantem Bożego porządku i ładu społecznego na ziemi. Bunt przeciwko władzy był buntem przeciwko Bogu i jego – można powiedzieć – naczelnemu władztwu. W jego imieniu władzę na ziemi sprawowali cesarz, papież, królowie, książęta itd. w dół hierarchii społecznej.
Rychło jednak pojawił się problem pogodzenia doczesności i wieczności, władzy świeckiej i papieskiej, natury i łaski. Chrześcijaństwo wniosło w ludzkie życie nadzieję rychłego zbawienia, zbawienia co prawda po śmierci człowieka i – ostatecznego – po ponownym przyjściu Chrystusa, ale spodziewano się go niechybnie i w każdej chwili. A jednak nie nastąpiło ono ani w roku 100., ani 200., ani 500., ani 1000. Oczekiwanie na ponowne Przyjście przedłużało się, wiara słabła, a ludzka egzystencja na ziemi domagała się swego wyjaśnienia i uporządkowania, także w powyższych kwestiach, szczególnie gdy weźmie się pod uwagę konieczności wynikające z jej społecznego wymiaru. Człowiek żył w społecznościach i to rodziło określone konsekwencje.
Można powiedzieć, że pierwszy wyłom w jedności chrześcijańskiej narracji, wspartej dotąd na platonizmie i neoplatonizmie, przyniosło pojawienie się na europejskich uniwersytetach dzieł Arystotelesa i jego arabskich komentatorów, szczególnie Awerroesa i jego teorii dwóch prawd: teologicznej i filozoficznej, boskiej i ludzkiej. Chrześcijańscy awerroiści zostali potępieni przez Kościół, ale to potępienie objęło też niektóre tezy św. Tomasza i przyczyniło się jeśli nie do uśmiercenia jego myśli, to do swoistego jej zamrożenia w stanie – rzecz można – embrionalnym. Myśl tę próbowano kontynuować i rozwijać, ale dokonywało się to przy pomocy języka i pojęć typowych dla chrześcijańskiego neoplatonizmu, bowiem odwoływanie się do Arystotelesa i jego – jak św. Tomasz – chrześcijańskich kontynuatorów było niebezpieczne.
Na marginesie warto zauważyć, że od momentu pojawienia się awerroizmu, od momentu potępienia, które - nie tyle zresztą w intencji, co w praktyce - objęło o wiele więcej zagadnień niż sam czysty awerroizm, możemy datować rzeczywisty początek kłopotów we wzajemnym współdziałaniu rozumu i wiary, które trwają do dziś, momentami słabnąc lub nasilając się. Czy bowiem rozum przeczy wierze? Czy wiara jest sprzeczna z rozumem? Czy rozum przeczy objawieniu? Czy rzeczywiście świat jest domeną sporu dwóch prawd? Czy wierzyć mimo, a nawet wbrew rozumowi? Czy zachować rozum, a utracić wiarę? Ten spór ma charakter sporu filozoficzno-kulturowego, ale swe reperkusje ma także w obszarze polityki i życia społecznego.
Jeśli bowiem inna jest prawda wiary, a inna prawda rozumu, to i polityka powinna układać modele państwowe i władcze ludzkich społeczności albo według rozumu, albo według wiary, albo według przekonania, że jedno należy do sfery prywatnych, indywidualnych przekonań, w które państwu nie wolno ingerować, albo według przekonania, że nic prywatnego ostać się nie może, bo wszystko zależy od państwa...
Jak zauważyliśmy, dzieło Wielomskiego pozwala śledzić historię sporu w istocie filozoficznego na gruncie politycznym, na gruncie sporu o istotę i charakter władzy, o to, co leży w jej obszarze, a co jest poza nią. I tak jak zauważyliśmy to dzieło pokazuje ewolucję pojęć politycznych i ich treści w kierunku… no właśnie w jakim kierunku? I tu każdy z czytelników będzie musiał odpowiedzieć i opowiedzieć sobie samemu, czy wspomniana ewolucja – a realiście trudno byłoby przyznać, że obejmuje ona coś więcej niż pojęcia, że dotyczy rzeczywistości w tym, co ja stanowi – przebiega od Boga do człowieka i jest regresem wiary i Objawienia na rzecz rozumu i natury od Boga niezależnej? Czy jest ewolucją od pojęć teologicznych do politycznych? Czy może właśnie odwrotnie – w istocie chyba pozornie odwrotnie – od pojęć politycznych do teologicznych poprzez teologizację polityki, a więc ewolucji, która w tym miejscu, w którym kiedyś trwał Wieczysty Stwórca, Dobry Ojciec, postawiła państwo…, a w istocie „panią Zosię” dysponującą wszechmocą pieczątki, od której zależy los świata i jego „obywateli-niewolników”…
Jakkolwiek na powyższe kwestie odpowiemy, dzieło Wielomskiego to ponad wszelką wątpliwość dzieło wybitne, stanowiące lekturę fascynującą…

Format A5, oprawa twarda, książka szyta, stron 440.

 

Spis treści

Wstęp

Część I. Reformacja klasyczna

Rozdział I. Średniowiecze i Renesans, a Reformacja
I. Rozpad jedności europejskiego dyskursu
1. Geografia Reformacji
2. Północ i Południe
— Burckhardt versus Skiner
— Renesans Włoski i Północny
— Wpływ Renesansu na kiełkowanie Reformacji

Rozdział II. Teologia Reformacji
I. Główne idee reformatorów
1. „Sola Scriptura”
2. „Sola gratia”
3. „Sola fide”
II. Neo–Reformacja — jansenizm

Rozdział III. Eklezjologia ojców Reformacji
I. „Prymarnie nieinstytucjonalny” kościół Marcina Lutra
II. Protestanckie próby odbudowy kościoła
1. Jan Kalwin
2. Filip Melanchton
3. Heinrich Bullinger i nowy kościół w Zürichu
4. Kościół miejski Martina Bucera
5. Reformacyjny neo–papalizm Jana Łaskiego
6. Rekapitulacja – protestancki neo–katolicyzm

Rozdział IV. Nauka ojców Reformacji o państwie
I. „Bicz Boży” Marcina Lutra
1. „Prymarnie nieinstytucjonalna” nauka o polityce Lutra
2. Etap pierwszy: Luter — liberał
3. Etap drugi: Luter — etatysta
4. Antygregoriańskie der Obrigkeitstaat
II. Eklezjologia i polityka uczniów Lutra
1. Filip Melanchton i ewangelicy
2. Luteranie angielscy
III. Eklezjologia polityczna w Szwajcarii
1. Archetyp: państwo–kościół w Genewie
2. Zwingli i pomniejsi reformatorzy niemieckojęzyczni
IV. Reformowana nauka o państwie — próba rekapitulacji


Część II. Druga fala Reformacji

Rozdział I. Erastianizm angielski i idea Boskich Praw Królów
I. Religia a polityka u źródeł anglikanizmu. Erastianizm
II. Roztropny erastianizm Richarda Hookera
III. Od erastianizmu do monarszej idolatrii
IV. Król będący bogiem, czyli Jakub VI/I
V. Laicyzacja Boskiego Prawa Królów w XVII wieku
1. Thomas Hobbes, czyli erastianista wątpiący
2. Robert Filmer i kryzys Boskiego Prawa Królów
VI. Erastiańskie źródła rewolucyjnej tyranii

Rozdział II. Rewolucja kalwińska
I. Luter i Kalwin wobec prawa do oporu
II. Program rewolucji światowej: odcinek francuski
III. Program rewolucji światowej: odcinek angielski
IV. Narodziny prawa do oporu
V. W stronę doktryny rewolucyjnej
VI. Casus jansenizmu
VII. Doktryna triumfującego kalwinizmu w Holandii

Rozdział III. Druga Reformacja
I. Sekty rewolucyjne
II. Niemieccy anabaptyści
1. Anabaptyzm a Wojna Chłopska
2. Anabaptyzm a Luter
3. Typologia drugiej Reformacji
4. Szaleństwo i totalność „sola Scriptura”
III. Arianie w Rzeczypospolitej
1. Arianie a chrześcijaństwo
2. Arianizm polski a kalwinizm i anabaptyzm
3. Wewnętrzne rozłamy w ruchu ariańskim
IV. Levellerzy i diggerzy angielscy
1. Radykalizacja purytanizmu
2. Levellerzy
3. Diggerzy

Podsumowanie: rewolucyjny charakter Reformacji
I. Dekonstrukcja „Christianitas”
1. Rozpad jedności cywilizacyjno–politycznej Europy
2. Nacjonalistyczna demagogia niemieckich reformatorów
3. Partykularyzmy reformacyjne w innych krajach
II. Dekonstrukcja klasycznej epistemologii
III. Rozkład wiary religijnej

Bibliografia

Skorowidz

 

 

 

 


 

loading